Je bloedwaarden zijn normaal

Maar je voelt je niet normaal

Non-Thyroidal Illness Syndrome (NTIS)

Een veelvoorkomende maar zelden herkende oorzaak

Wat is NTIS?

Non-Thyroidal Illness Syndrome, ook wel 'low T3 syndrome' genoemd,

is een toestand waarbij je lichaam onvoldoende actief schildklierhormoon (T3) aanmaakt, ondanks een "normale" schildklier.


Het kenmerkende patroon:

- Laag vrij T3 (FT3)
- Verhoogd reverse T3 (rT3) — een inactieve vorm
- Normale of licht verlaagde TSH
- Normale of licht verlaagde T4


Met andere woorden: je schildklier zelf werkt, maar de omzetting naar actief hormoon is verstoord.


Dit is precies waarom standaard bloedonderzoek, dat meestal alleen TSH meet, het probleem niet oppikt.

Symptomen van NTIS

Energie & cognitie

 Chronische vermoeidheid die niet verbetert met rust

- Brain fog en concentratieproblemen

- Traag denken, vergeetachtigheid

- Motivatieverlies

Metabolisme


 Onverklaarbare gewichtstoename
- Koude-intolerantie, lage lichaamstemperatuur
- Trage spijsvertering, obstipatie

Fysiek


- Spierzwakte, verminderde prestatie
- Droge huid, haaruitval
- Broze nagels

Stemming


- Depressieve gevoelens
- Prikkelbaarheid
- Verminderde stressbestendigheid
NTIS uit zich met dezelfde klachten als klassieke hypothyreoïdie.

De symptomen ontstaan ondanks "normale" TSH-waarden. De ernst correleert vaak niet met standaard labwaarden.

Dat maakt diagnostiek zo uitdagend.

Hoe ontstaat NTIS?

NTIS is oorspronkelijk een beschermingsmechanisme. Bij ziekte of stress schakelt je lichaam over naar een energiebesparende stand door minder actief T3 aan te maken.

Bij kortdurende ziekte is dit nuttig. Maar als de trigger aanhoudt, blijft je lichaam in deze "spaarstand" hangen, met alle klachten van dien.

Dit gebeurt via drie routes:

1. Ontstekingsstoffen
Chronische laaggradige ontsteking (verhoogd IL-6, TNF-α, CRP) remt de aanmaak van T3 en stimuleert de aanmaak van inactief reverse T3.
2. Verstoorde enzymactiviteit
De enzymen (deiodinases) die T4 omzetten naar T3 werken minder goed. Tegelijk worden enzymen die T3 inactiveren juist actiever.
3. Centrale onderdrukking
Chronische stress en slaaptekort onderdrukken de hypothalamus-hypofyse-schildklier-as, waardoor TSH niet adequaat stijgt — ook al is je T3 te laag.

Veelvoorkomende triggers van chronische NTIS

Chronische ontsteking

Auto-immuunziekten, darmproblematiek, stille infecties

Post-virale syndromen

Long-COVID, doorgemaakte EBV (Pfeiffer), andere infecties

Chronische stress

Langdurige werkdruk, burn-out, traumaverwerking

Ondervoeding of malabsorptie

Te weinig calorieën, eiwittekort, darmopnameproblemen

Toxische belasting

Zware metalen, schimmelblootstelling, milieutoxines

Chronisch vermoeidheidssyndroom

ME/CVS, fibromyalgie

Waarom mist de reguliere zorg NTIS?

Standaard labonderzoek is onvolledig

De meeste artsen meten alleen TSH, soms T4. FT3 en reverse T3, cruciaal voor NTIS-diagnose,  worden zelden aangevraagd..

NTIS staat niet in de richtlijnen

Huisartsen en internisten werken volgens NHG-standaarden. NTIS komt daarin niet voor als ambulante diagnose.

"Normale" TSH sluit de zaak

Bij een normale TSH wordt geconcludeerd dat de schildklier goed werkt. Het conversieprobleem wordt over het hoofd gezien.

Opleiding en focus

Artsen zijn getraind om primaire schildklierziekten te herkennen (Hashimoto, Graves). NTIS valt buiten dit kader.

Het resultaat?

Patiënten met NTIS krijgen vaak te horen:


"Je waarden zijn normaal"

"Het zit tussen je oren"

"Je moet leren ermee leven"

Hoe wordt NTIS vastgesteld?

NTIS-diagnose vraagt om aanvullend labonderzoek én klinische beoordeling.

Labwaarden alleen zijn niet genoeg.


Klinische context

De diagnose wordt ondersteund door:

- Aanwezigheid van typische symptomen
- Identificeerbare triggers (chronische stress, infectie, ontsteking)
- Uitsluiting van primaire hypothyreoïdie

Wat kun je doen bij NTIS?

Pijler 1: Leefstijlinterventies (PRIMAIR)

De basis van behandeling. Gericht op het wegnemen van triggers en het herstellen van je omzettingscapaciteit:


- Voeding: anti-inflammatoir patroon, adequate eiwitinname

- Micronutriënten: selenium, zink, vitamine D, ijzer — essentieel voor T4→T3 conversie

- Stressreductie: HPA-as herstel via ademwerk en grenzen stellen

- Slaap: circadiaans ritme herstellen

- Beweging: krachttraining verhoogt lokale T3-productie in spieren

- Detoxificatie: toxische belasting verminderen

Pijler 2: T3-suppletie (SECUNDAIR)

Alleen te overwegen wanneer:

- Leefstijlinterventies 3-6 maanden consequent zijn toegepast
- Onvoldoende verbetering in lab én klachten
- In overleg met huisarts of specialist

T3-suppletie is geen eerste keuze, maar kan voor sommigen het verschil maken na adequate leefstijloptimalisatie.



Wil je snel weten of dit bij je past?

Doe de 2-minuten zelfscan. Je ziet direct een indicatie

(laag/midden/hoog).

Of bekijk mijn aanpak.